Ngày kỹ thuật thế giới: Tại sao con người luôn là trái tim của ngành công nghiệp?

Tháng Ba 13 07:00 2026

ANH – Nhân dịp ngày “kỹ thuật thế giới” (world engineering day), bốn chuyên gia đầu ngành đã chia sẻ về những xu hướng, những kỳ vọng trong tương lai và quan trọng nhất là lý do “tại sao con người sẽ luôn giữ vai trò cốt lõi trong ngành công nghiệp này?”.

Từ những robot cộng tác (cobot) trong nhà máy đến công nghệ trí tuệ nhân tạo được tích hợp sâu trong các hệ thống doanh nghiệp cốt lõi, ngành kỹ thuật đang bước vào một giai đoạn mới của sự chuyển đổi thông minh.

Trong các lĩnh vực sản xuất, công nghệ và năng lượng, đổi mới sáng tạo nên được đón nhận như một phương thức trang bị cho các kỹ sư những công cụ thông minh hơn, nhằm nâng cao kỹ năng và khả năng ra quyết định, thay vì mối lo ngại về việc thay thế nhân sự trong tương lai.

Ngày kỹ thuật thế giới vì sự phát triển bền vững được kỷ niệm hàng năm vào ngày 4/3, nhằm tôn vinh vai trò quan trọng của các kỹ sư và công nghệ trong đời sống hiện đại

Sử dụng robot để hỗ trợ, không phải để thay thế
Theo ông Volker Spanier, Trưởng bộ phận giải pháp sản xuất tại công ty Epson Emea, các lĩnh vực kỹ thuật và sản xuất luôn phát triển mạnh mẽ dựa trên sự đổi mới. Ông tin rằng việc tiến hóa robot thành những đối tác hỗ trợ người lao động là một “sự chuyển đổi sâu sắc”.

Ông Spanier nói rằng: “Với sự tiến bộ vượt bậc của lĩnh vực robot, chúng ta đang bước vào một kỷ nguyên mới nơi máy móc không còn là những công cụ cứng nhắc, đơn nhiệm. Thay vào đó, chúng là những đối tác linh hoạt, có khả năng lập trình lại, những robot cộng tác được thiết kế để phối hợp với con người trong nhiều vai trò khác nhau. Thay vì thay thế người lao động, các hệ thống thông minh này đảm nhận những công việc thông thường hoặc nguy hiểm, giúp con người có thể tập trung vào những công việc sáng tạo, mang tính chiến lược và tạo ra giá trị gia tăng cao. Sự phát triển này không chỉ nâng cao năng suất mà còn góp phần tạo ra môi trường làm việc an toàn và hòa nhập hơn, từ đó thu hút được nguồn nhân lực tài năng đa dạng hơn vào ngành”.

Ông Spanier nói tiếp: “Khả năng tiếp cận robot thông minh ngày càng dễ dàng hơn, nhờ phần mềm đơn giản hơn, chi phí hợp lý hơn và thiết kế có tính tái sử dụng cao hơn, đồng nghĩa với việc các nhà máy sản xuất tại Anh ở mọi quy mô đều có thể ứng dụng tự động hóa. Sự phổ cập hóa công nghệ tiên tiến này đánh dấu một bước ngoặt: nơi robot củng cố thế mạnh sản xuất và năng lực cạnh tranh toàn cầu của Anh”.

Ông Spanier nói thêm: “Ngành sản xuất luôn phát triển với con người là trọng tâm. Ngành công nghiệp ngày nay mang đến những lộ trình nghề nghiệp đa dạng, từ kỹ thuật, thiết kế đến phân tích dữ liệu và vận hành, dành cho những ai sẵn sàng kiến tạo nên những nhà máy của tương lai. Cùng nhau, con người và công nghệ có thể xây dựng một nền kinh tế Anh bền vững, thịnh vượng và kiên cường hơn.”

Tích hợp công nghệ AI gắn liền với bối cảnh con người
Ông Chris Lloyd, Giám đốc giải pháp và công nghệ tại công ty Syspro, đồng tình rằng con người và công nghệ phải song hành cùng nhau, đặc biệt là trong việc áp dụng công nghệ AI. Khi công nghệ này trở thành một phần tất yếu trong các ngành công nghiệp, ông Lloyd lập luận rằng “tiến bộ thực sự sẽ đến từ việc ứng dụng công nghệ AI trực tiếp vào các hệ thống doanh nghiệp chuyên sâu vốn đang vận hành các hoạt động sở tại, chứ không phải đặt cạnh chúng” để đạt được hiệu quả tối ưu.

Ông Lloyd nói tiếp: “Trong môi trường kỹ thuật, bối cảnh là yếu tố then chốt. Khi công nghệ AI được tích hợp trong một bối cảnh vận hành đáng tin cậy, nó có thể vượt xa khả năng phân tích thuần túy để hỗ trợ các quyết định có tính phối hợp, có thể giải trình và kiểm chứng, đồng thời bám sát các mục tiêu của doanh nghiệp. Đó là lúc sự chuyển đổi trở nên có ý nghĩa. Thay vì các hệ thống AI hoạt động biệt lập, trí tuệ nhân tạo phải vận hành bên trong các hệ thống quản lý cách thức tổ chức mua hàng, sản xuất, vận chuyển và bán hàng.”

Ông Lloyd chia sẻ: “Bối cảnh con người cũng quan trọng không kém, công nghệ AI chỉ mang lại giá trị khi nó hỗ trợ các kỹ sư. Dựa trên chuyên môn của họ, công nghệ AI có thể phát hiện rủi ro sớm hơn và phối hợp các hành động nhanh hơn trong khi vẫn vận hành trong các hàng rào an toàn đã được thiết lập. Và bằng cách tận dụng bối cảnh thực tế trong các hệ thống AI, mọi đề xuất được đưa ra đều minh bạch, mọi hoạt động tự động đều có thể truy xuất nguồn gốc, và mọi quyết định do công nghệ AI thúc đẩy đều phải chịu trách nhiệm giải trình.”

Ông Lloyd nói thêm: “Bằng cách củng cố các hệ thống hiện có và tích hợp công nghệ trí tuệ nhân tạo vào bên trong chúng, các nhà sản xuất có thể cộng tác với AI theo cách thúc đẩy hiệu suất mà không làm ảnh hưởng đến sự ổn định. Trong các môi trường kỹ thuật phức tạp, thành công sẽ không chỉ được định nghĩa bởi các thuật toán, mà bởi mức độ hiệu quả của công nghệ trí tuệ nhân tạo khi vận hành trong một bối cảnh hoạt động đáng tin cậy.”

Luôn đặt mục tiêu bền vững làm trọng tâm
Sự thông minh vượt trội từ công nghệ AI cũng đang hỗ trợ các kỹ sư vận hành bền vững hơn, một ưu tiên ngày càng lớn đối với các tổ chức hiện nay. Ông Mounir Boemond, Giám đốc mảng phát triển bền vững tại công ty Aveva, chia sẻ: “Các công nghệ như bản kỹ thuật số song sinh (digital twins) và phân tích thời gian thực cho phép các kỹ sư hiểu rõ cách thức tài sản vận hành trong suốt vòng đời của chúng. Điều này giúp kéo dài tuổi thọ vận hành, định hướng đầu tư vào các lựa chọn phát thải thấp, đồng thời mang lại sự tự tin cho các nhà vận hành trong việc tích hợp năng lượng tái tạo ở quy mô lớn”.

Ông Boemond nói rằng: “Sự chuyển dịch này làm nổi bật cách mà quá trình chuyển đổi năng lượng tiếp tục tiến hóa, kết hợp giữa khả năng giải quyết vấn đề truyền thống với năng lực kỹ thuật số để xây dựng cơ sở hạ tầng vừa đáng tin cậy, vừa có trách nhiệm với môi trường”.

Ông Boemond nói tiếp: “Những hiểu biết chuyên sâu nhờ công nghệ AI thông qua các nền tảng dữ liệu trung lập (agnostic data platforms) (*) giúp hỗ trợ việc phân tích dữ liệu vận hành ở quy mô hiệu quả hơn; các lỗi được xử lý trước khi xảy ra sự cố, và sản lượng năng lượng được duy trì ổn định với ít sự can thiệp vật lý hơn. Sự kết hợp giữa hiểu biết kỹ thuật số và cơ sở hạ tầng vật lý này phản ánh bản chất của thực hành kỹ thuật hiện đại, nơi hiệu quả là nền tảng của sự tiến bộ và các mục tiêu bền vững được chuyển hóa thành các giải pháp thực tiễn.
(*) Nền tảng dữ liệu trung lập (agnostic data platforms): là các hệ thống được thiết kế để hoạt động tương thích với mọi loại dữ liệu, mọi nguồn phần cứng và mọi môi trường phần mềm mà không gặp rào cản về định dạng hay bản quyền nhà cung cấp.

Ông Boemond nói thêm: “Ngày kỹ thuật thế giới là dịp để tri ân các kỹ sư đang làm việc trong các lĩnh vực phần mềm, dữ liệu và vận hành tại nhà máy. Những nỗ lực hợp tác của họ đang thúc đẩy các hệ thống năng lượng kiên cường và giúp các tổ chức tiếp tục tiến bước vững chắc trong quá trình chuyển đổi năng lượng.”

Lắng nghe và tôn trọng mọi tiếng nói
Bên cạnh việc tôn vinh những người làm công tác kỹ thuật, bà Claire Hu Weber, Phó Chủ tịch thị trường quốc tế tại tập đoàn Fluke, khuyến khích tất cả các doanh nghiệp “chào đón những tiến bộ mà ngành kỹ thuật đang thúc đẩy, từ năng lượng sạch đến cơ sở hạ tầng thông minh và mạnh mẽ hơn.”

Bà Weber chia sẻ: “Hành trình của tôi bắt đầu từ sự tò mò. Việc lắp ráp chiếc máy tính cá nhân đầu tiên, một chiếc Intel 486, đã cho tôi thấy rằng kỹ thuật không chỉ dừng lại ở công nghệ, đó còn là về những khả năng. Nó kết nối con người, chuyển đổi các ngành công nghiệp và định hình tương lai”.

Bà Weber nói rằng: “Các doanh nghiệp cũng cần đặt câu hỏi: Ai sẽ là người định hình tương lai đó? Phụ nữ hiện vẫn chỉ chiếm 16,9% lực lượng lao động trong lĩnh vực kỹ thuật và công nghệ tại Anh. Điều này không nằm ở năng lực, mà là cơ hội”.

Bà Weber nói tiếp: “Nếu muốn ngành kỹ thuật thúc đẩy một tương lai thực sự bền vững, chúng ta phải mở rộng khả năng tiếp cận ngành này. Hãy tưởng tượng về những ý tưởng, sự sáng tạo và những đột phá mà chúng ta có thể khai mở nếu có thêm nhiều phụ nữ trẻ được thắp lên ngọn lửa đam mê từ sớm. Ngành kỹ thuật kiến tạo nên những điều kế tiếp. Càng có nhiều tài năng đứng sau thúc đẩy, tác động tạo ra sẽ càng lớn.”

Bằng cách kết hợp các hệ thống thông minh không ngừng tiến hóa với chuyên môn của con người, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận trong toàn ngành, lĩnh vực kỹ thuật có thể thúc đẩy sự đổi mới mang tính năng suất và bền vững, đồng thời tăng cường sự hòa nhập.

Để xem các tin bài khác về “Ngành công nghiệp”, hãy nhấn vào đây.

 

Nguồn: Machinery

Bình luận hay chia sẻ thông tin